Muzeum Narodowe w Krakowie w Zamku w Niepołomicach
Wystawy Kraków - Zamek Królewski w Niepołomicach

Europejskie skarby Muzeum Narodowego z Muzeum Czartoryskich w Krakowie w Zamku Królewskim w Niepołomicach




Wernisaż wystawy: 23 kwietnia 2010 godz. 12
Wystawa czynna od 24 kwietnia 2010 do odwołania

Kurator wystawy: Janusz Wałek, Dorota Dec


Kolekcja Muzeum Narodowego w Krakowie, obejmująca około tysiąca dzieł malarstwa i rzeźby europejskiej, w przyszłości – wzbogacona o grafiki i rzemiosło artystyczne - znajdzie swe stałe miejsce w remontowanym właśnie budynku zabytkowego XVII-wiecznego Spichlerza przy Placu Sikorskiego w Krakowie, gdzie powstanie Ośrodek Kultury Europejskiej Muzeum Narodowego w Krakowie – Europeum. Zanim to jednak nastąpi, od 24 kwietnia kolekcja będzie prezentowana w pięknej scenerii Zamku Królewskiego w Niepołomicach.
Krakowskie Muzeum Narodowe od chwili swego powstania w roku 1879 gromadziło przede wszystkim dzieła sztuki polskiej. Od początku jednak trafiały tam też obrazy i rzeźby będące wytworem kultury Europy Zachodniej, które z czasem złożyły się na bogatą i znaczącą kolekcję. Zrazu powstawała ona głównie z darowizn, później uzupełniano zbiory poprzez systematyczne zakupy, co w rezultacie przyniosło tak cenne nabytki jak obrazy Lorenza Lotto czy Piotra Breughela Młodszego.
Ze względu na trudności lokalowe Muzeum Narodowe długo nie miało stałej ekspozycji malarstwa europejskiego. Dopiero w roku 1959, wykorzystując przyłączenie do Muzeum Narodowego prywatnego przedtem Muzeum Książąt Czartoryskich, otwarto, w budynku tego muzeum, stałą Galerię Malarstwa Europejskiego złożoną z zasobów obydwu tych instytucji. Galeria ta, stanowiąca jedyny w Krakowie systematyczny przegląd dziejów europejskiej sztuki malarskiej od wieku XIII po połowę XIX stulecia, przetrwała pięćdziesiąt lat, będąc nie tylko miejscem skupiającym miłośników pięknych obrazów, ale także szkołą dla przyszłych historyków sztuki, artystów i konserwatorów malarstwa, którzy ćwiczyli się tutaj w kopiowaniu dzieł dawnych mistrzów.
Rozpoczynający się w tym roku generalny remont Muzeum Książąt Czartoryskich spowodował odłączenie od kolekcji Czartoryskich zbiorów malarstwa i rzeźby europejskiej Muzeum Narodowego
Są one obecnie wystawione w salach Zamku Królewskiego w Niepołomicach. Ponad sto obrazów i rzeźb składa się na bogaty przegląd europejskiej sztuki, podzielony według tematów na cztery części:

Sala I. ANTYK I BIBLIA
Sala II. WOKÓŁ NOWEGO TESTAMENTU
Sala III. LUDZIE I OBYCZAJE
Sala IV. NATURA

W Sali I możemy oglądać obrazy powstałe przeważnie w epoce baroku (XVII –XVIIII wiek), odwołujące się do podstawowych źródeł europejskiej kultury: grecko-rzymskiego Antyku i Biblii, głównie Starego Testamentu. W aurze efektownych leśnych krajobrazów (m.in. Alessandra Magnasco) ożywają pod pędzlem artystów pradawne mity o Atenie, Kleobisie i Bitonie, Kefalosie i Prokris, homerowskie opowieści o bohaterach wojny trojańskiej: królu Priamie, Achillesie i Patroklosie, wreszcie wielkie dramaty biblijne: Noego, Abrahama, Lota, Jakuba, Betsabe, Judyty i Estery. Na szczególną uwagę zasługują dwie niewielkie sceny z Europą i Hermesem, stanowiące fragmenty florenckich skrzyń weselnych (tzw. cassoni) z XIV wieku.
Sala II, poświęcona sztuce sakralnej, zawiera dzieła nawiązujące do Nowego Testamentu. Opowiadają one o życiu i męce Chrystusa, ukazują wizerunki Matki Boskiej i świętych. W znacznej części są to obiekty kultu religijnego, stanowiące niegdyś wyposażenie kościołów i kaplic. Zwraca uwagę zespół obrazów średniowiecznych, o złotych tłach, pośród których wyróżnić trzeba Ukrzyżowanie Paola Veneziano (około 1350) i Wstąpienie Marii do świątyni Johanna Koerbecke (1456/1457) oraz obrazy renesansowe Pokłon pasterzy (1 połowa XVI wieku) Tommasa di Stefano, zwanego Lunetti i Adoracja Dzieciątka (około 1508) Lorenza Lotto – najcenniejszy obraz zagraniczny w zbiorach Muzeum Narodowego w Krakowie.
Sale III i IV dają możliwość przyjrzenia się ludziom, modzie i obyczajom od XVI po XIX wiek. Znajdują się tam portrety zarówno wybitnych osobistości (między innymi Marcina Lutra, Filipa Melanchtona, króla Stanisława Augusta Poniatowskiego, Izabeli Czartoryskiej, Tadeusza Kościuszki), jak również wizerunki osób anonimowych, często, jak w wypadku portretów holenderskich i flamandzkich, wykazujące wielką malarską maestrię. W ostatniej sali na uwagę zasługuje Portret Michała Bogorii Skotnickiego François-Xaviera Fabre’a, jeden z najpiękniejszych portretów romantycznych w polskich zbiorach.
Osobną grupę tworzą pejzaże, z którymi korespondują przedstawienia kwiatów i zwierząt oraz martwa natura, jeden z najwdzięczniejszych gatunków malarstwa europejskiego, popularny szczególnie w XVII wieku. Z dwiema martwymi naturami z tej epoki zestawiono kompozycje późniejsze, Martwą naturę z fajką Maurice’a Vlamincka (około 1927) i nawiązujący świadomie do starego malarstwa obraz współczesnego artysty włoskiego Alfreda Cifariello.

Obrazom towarzyszą rzeźby. Romańskie (XII–XIII wiek) Madonny z Katalonii (Sala II), wykonane z drewna, cechuje surowość a zarazem monumentalność, właściwe temu stylowi, natomiast barokowe marmury i brązy, Zawiść Giusta Le Courta i Sylen Marsjasz Pierre’a Le Grosa (Sala I), są pełne ekspresji. Osobne miejsce zajmuje rzeźba portretowa, pośród której wyróżniają się wizerunki Napoleona Antonia Canovy, Adama Mickiewicza Davida d’Angers i Woltera autorstwa Jeana-Antoine’a Houdon (Sala IV), a także wykonana przez Paula-François Machault (XIX wiek) brązowa figura Don Kichota, jednego z najważniejszych bohaterów europejskiej literatury pięknej.

Oprócz stałej ekspozycji w Zamku w Niepołomicach pokazywane będą czasowo wybrane obrazy i rzeźby z zasobów magazynowych Muzeum Narodowego.

Dodaj do:

Wykop    Facebook